piątek, 31 sierpnia 2012 17:18

Smażonka ze szpyrkom i sznytlochym

Dodała 

Smażonka ze szpyrkom i sznytlochym - potrawa z rozmąconych, usmażonych na patelni jajek z dodatkiem wędzonego boczku i szczypiorku, spożywana na codzień oraz na wielkanocne śniadanie.


Świąteczno smażonka jodało się downij, ale i przeca teroz się jodo dycki rano w niedziela wielkanocno. Przódy trza  porządny konsek wyndzonej szpyrki pokroć i podsmażić na tyglu. Zalecieć do zogródki i narwać świyżego sznytlochu. Do szpyrki wbić jajca smażyć aż zgynstnieje potym wsuć pokroty sznytloch i trocha soli. Smażonka musi być gynsto, mocno usmażono, coby się nie rozloła na sznicie chlyba – bo tak się jodało.

Na wielkanocnym stole nie może zabraknąć potraw z jajek. W ludowych wierzeniach jajko było lekarstwem na chorobę, urok, chroniło przed pożarem, pomagało zdobyć upatrzoną dziewczynę albo chłopaka, zapewniało urodzaj, szczęście i pomyślność. Taczanie jajka po ciele chorego miało „wlewać” w niego nowe siły, odradzać go. Noworodka myło się w wodzie, do której wkładano, poza innymi przedmiotami mającymi zapewnić szczęście i bogactwo, również jajko. Wydmuszki pisanek wielkanocnych położone pod drzewami owocowymi miały je chronić przed szkodnikami. Wierzono, że rzucone w płomienie ugaszą pożar. Jedną z świątecznych potraw z jajek jest smażonka ze szpyrkom i sznytlochym.

Słowniczek wyrazów gwarowych:
Jajca, wejca – jajka
Pokroty – pokrojony
Smażonka - jajecznica
Sznita – kromka chleba
Sznytloch - szczypiorek
Wyndzonka – wędzony boczek
Zogródka – ogródek


Źródło:
A. Lerch, Kuchnia po naszymu, czyli jaka (3) , „Biuletyn GHM” nr 1 (15) z III 2010 r.

 

Czytany 5734 razy Ostatnio zmieniany piątek, 31 sierpnia 2012 17:22
Anna Lerch

Z wykształcenia antropolog kultury, pracownik Galerii Historii Miasta w Jastrzębiu-Zdroju; autorka serii ciekawych artykułów pisanych gwarą śląska „Kuchnia po naszymu, czyli jaka".

Więcej w tej kategorii: « Rolady Szpajza »