poniedziałek, 03 września 2012 19:25

Szkoła katolicka w Bziu Zameckim

Dodała 
Szkoła w Bziu Zameckim, 1970 r. Szkoła w Bziu Zameckim, 1970 r. fot. z kroniki szkoły w Bziu Górnym z 1945 r.

Szkoła katolicka w Bziu Zameckim – szkoła zbudowana w 1697 r. przy drewnianym kościele śś. Piotra i Pawła (spłonął 1II 1942).


Do szkoły uczęszczały dzieci z Bzia: Dolnego, Górnego, Średniego, Zameckiego oraz Kolonii Pniówek. Nauka w szkole odbywała się nieregularnie z przerwami ze względu na brak obowiązku uczęszczania dzieci do szkoły. Nauczycielem w latach 1711-1719 był Franciszek Zebrzydowski z Frydku. Początkowo szkoła znajdowała się w budynku z jedną izbą, która była jednocześnie mieszkaniem nauczyciela. Budynek miał pod wspólnym dachem chlew i stodołę. W 1787 r. w szkole uczyło się 20 dzieci. W roku 1823 skromny budynek szkolny został powiększony – powstała salka szkolna rozszerzona. Do szkoły uczęszczało wówczas już 83 chłopców i 73 dziewczęta (dane z 1832 r.) zaistniała więc potrzeba kolejnej rozbudowy – w roku 1839 zostały wybudowane dwie sale szkolne. W 1890 roku szkoła katolicka w Bziu Zameckim zatrudniała 4 nauczycieli. Rok później po przeprowadzonej przez miejscowego proboszcza inspekcji szkolnej przy szkole powstały nowe zabudowania gospodarcze. W 1892 r. część dóbr Bzia Średniego wraz z dworem (potocznie nazywanym Gąsiorowcem) zakupił Franciszek Gąsior. W części dworu wydzielono jedną klasę lekcyjną, do której uczęszczały najmłodsze dzieci z Pniówka i Bzia Górnego, Obowiązki nauczyciela w obu szkołach pełnił Franz Baldy. Od roku 1903 mieszkańcy Bzia wnosili do władz pszczyńskich wnioski o rozbudowę zbyt ciasnej szkoły. Dzięki tym staraniom kilka lat później rozpoczęto budowę nowej murowanej szkoły katolickiej w Bziu Górnym, która ukończono w roku 1912. W latach 20. XX w. szkoła w Bziu Zameckim miała 3 sale lekcyjne, 2 na parterze i 1 na piętrze, w której uczono religii. Nauczyciele korzystali ze szkolnych zabudowań gospodarczych oraz uprawiali pole zwane „organistówką”. W 1950 roku, powiatowe władze oświatowe wydały decyzję o wstrzymaniu nauki w budynku szkolnym w Bziu Zameckim. Dzieci z zamkniętej szkoły zostały przeniesione do szkoły w Bziu Górnym. W latach 1959-1963 przeprowadzono kolejny remont szkoły, dzięki któremu oddano do użytku 2 dodatkowe sale lekcyjne.

Szkoła katolicka w Bziu Zameckim funkcjonowała do roku 1983. W Dniu Wszystkich Świętych tego roku najstarsza szkoła w Bziu została rozebrana, teren zniwelowano.


Źródła:
- Fudziński J., Bzie Zameckie. Dzielnica Miasta Jastrzębie-Zdrój, Jastrzębie-Zdrój 1980
- Janik A., Kronika Szkoły Podstawowej w Bziu Górnym 1673-1961
- Janik A., Kronika Szkoły Podstawowej w Bziu Górnym 1961-1972
- Matera K., Niemczyk U., Szkoła Podstawowa nr 15 im. Marii Konopnickiej w Jastrzębiu-Zdroju 1912-2012. Praca monograficzna wydana z okazji Jubileuszu 100. Rocznicy założenia szkoły, Jastrzębie-Zdrój 2012
- Pagieła Władysław, Kronika założona w roku 1945 na podstawie tłumaczenia Franciszka Pagieły z niemieckiej książki znalezionej w Starostwie pszczyńskim
- Towarzystwo Miłośników Ziemi Jastrzębskiej, Dzieje parafii świętych apostołów Piotra i Pawła w Bziu na tle historii ziemi pszczyńskiej, Jastrzębie-Zdrój 2003

Czytany 5015 razy
Anna Lerch

Z wykształcenia antropolog kultury, pracownik Galerii Historii Miasta w Jastrzębiu-Zdroju; autorka serii ciekawych artykułów pisanych gwarą śląska „Kuchnia po naszymu, czyli jaka".